जुनी वि. नवीन कर प्रणाली कॅल्क्युलेटर (FY 2025-27)
पुरानी (Old) आणि नवीन (New) कर प्रणालीमध्ये निवड करताना तुमच्या उत्पन्नाची पातळी आणि तुम्ही कोणत्या कपाती (Deductions) घेण्यास पात्र आहात याचे मूल्यांकन करणे समाविष्ट असते. नवीन कर प्रणाली आर्थिक वर्ष २०२५-२६ साठी डीफॉल्ट आहे. कलम 115BAC आणि स्टँडर्ड डिडक्शन वर आधारित एक मार्गदर्शक कर दायित्व (Tax Liability) तुलना खाली शोधा.
कोणती कर प्रणाली (Tax Regime) अधिक चांगली आहे?
जुनी आणि नवीन कर प्रणाली यांच्यातील निवड म्हणजे कमी कर दर (नवीन) आणि जास्त कपाती (जुनी) यांच्यातील व्यापार (trade-off) आहे. वित्त कायदा २०२५ ने नवीन प्रणाली दत्तक घेण्यास प्रोत्साहन देण्यासाठी नवीन प्रणालीला अधिक आकर्षक केले आहे.
1. नवीन कर प्रणाली (डिफ़ॉल्ट)
नवीन कर प्रणालीमध्ये (कलम 115BAC अंतर्गत) बहुतेक कपाती (जसे की 80C, HRA, आणि 80D) अस्तित्वात नाहीत (₹७५,००० च्या स्टँडर्ड डिडक्शनचा अपवाद वगळता), परंतु कर दर खूप कमी आहेत. कलम 87A अंतर्गत सवलतीमुळे ₹१२ लाख पर्यंत करपात्र उत्पन्न मिळवणाऱ्या व्यक्तींसाठी कर शून्य होतो.
2. जुनी कर प्रणाली (पर्यायी)
जुनी प्रणाली तुम्हाला कलम 80C, 80D, आणि HRA अंतर्गत सूट देऊन तुमचे करपात्र उत्पन्न लक्षणीयरीत्या कमी करू देते. जर तुमच्या एकूण कपाती 'ब्रेक-इव्हन पॉइंट' (साधारण ₹३.५ ते ₹४.५ लाख, उत्पन्नाच्या आधारे) ओलांडत असतील, तर तुमच्यासाठी जुनी प्रणाली फायदेशीर ठरू शकते.
कायदेशीर मार्गदर्शक तत्त्वे:
- कलम 87A: कर-मुक्त उत्पन्नासाठी ₹१२ लाख (नवीन प्रणाली) आणि ₹५ लाख (जुनी प्रणाली) पर्यंत सवलत (rebate) देते.
- आरोग्य आणि शिक्षण उपकर (Cess): कर रकमेवर अनिवार्य ४% कर दोन्ही प्रणालींमध्ये लागू आहे.
Frequently Asked Questions
पगारदार व्यक्ती दरवर्षी प्रणाली (Tax Regime) बदलू शकतात का?
होय. पगारदार कर्मचाऱ्यांसाठी, तुम्ही दरवर्षी ITR भरताना कर प्रणालीची निवड करू शकता. मात्र, स्वतःचा व्यवसाय असलेल्यांना त्यांच्या आयुष्यात फक्त एकदाच निवड बदलण्याचा अधिकार मिळतो.
₹७५,००० ची स्टँडर्ड डिडक्शन (Standard Deduction) दोन्ही प्रणालींमध्ये आहे का?
नाही. FY २०२५-२६ पासून, नवीन प्रणालीमध्ये (New Regime) स्टँडर्ड डिडक्शन ₹७५,००० आहे आणि जुन्या प्रणालीमध्ये ते ₹५०,००० आहे.
'ब्रेक-इव्हन डिडक्शन' (Breakeven Deduction) म्हणजे काय?
तुम्हाला नवीन प्रणालीइतकाच कर जुन्या प्रणालीत भरावा लागण्यासाठी कमीत कमी किती कपातींची (उदा. 80C+HRA) आवश्यकता आहे, हे ब्रेक-इव्हन दर्शविते. जर तुमची कपात यापेक्षा जास्त असेल, तर जुनी प्रणाली चांगली असते.
Recommended Eligibility Tools
पद्धत आणि सत्यता: हे कॅल्क्युलेटर वित्त कायदा २०२५ आणि कलम 115BAC च्या तर्कानुसार काम करते. सर्व परिणाम फक्त संदर्भासाठी आणि माहितीसाठी आहेत. हा व्यावसायिक कर सल्ला नाही. कोणतीही कायदेशीर किंवा अधिकृत कर कार्यवाही करण्यापूर्वी व्यावसायिक कर सल्लागाराचा (CA) सल्ला घ्या.