Verified by EligibilityTools Editorial & Compliance Board
Fact-Checked: 2026-06-11
Editorial Policy

EPF काढणे पात्रता तपासक — पूर्ण आणि आंशिक काढणे नियम

कर्मचारी भविष्य निधी (EPF) हे रोजगारातून तुमचे सर्वात महत्त्वाचे दीर्घकालीन बचत लाभ आहे — परंतु काढण्याचे नियम "राजीनामा द्या आणि काढा" पेक्षा खूपच गुंतागुंतीचे आहेत. वेगवेगळ्या काढण्याच्या कारणांसाठी वेगवेगळ्या किमान सेवा आवश्यकता, रक्कम मर्यादा, TDS परिणाम आणि सादर करण्याचे फॉर्म आहेत. हा तपासक तुम्हाला सांगतो तुमच्या परिस्थितीत काय लागू होते.
प्राथमिक कारण निवडा. वेगवेगळ्या कारणांसाठी वेगवेगळ्या पात्रता मर्यादा आहेत.
प्रथम EPF मध्ये सामील झाल्यापासून एकूण वर्षे प्रविष्ट करा.
TDS लागू होते का ते मोजण्यासाठी वापरले जाते.
निवृत्ती पात्रता आणि EPS लाभ प्रकार निर्धारित करण्यात मदत करते.
सक्रिय कर्मचारी 58+ किंवा कायमचे अपंग होईपर्यंत पूर्ण काढणी करू शकत नाहीत.

पूर्ण विरुद्ध आंशिक EPF काढणी

पूर्ण काढणी तुमचे EPF खाते पूर्णपणे बंद करते. हे केवळ निवृत्ती (58+), कायमचे अपंगत्व, किंवा राजीनाम्यानंतर 2 महिन्यांच्या सतत बेरोजगारीवर परवानगी आहे. आंशिक काढणी रोजगाराच्या दरम्यान विशिष्ट उद्देशांसाठी परवानगी आहे.

EPF काढणीवर TDS — कलम 192A

जर:

  • EPF काढणी रक्कम ₹50,000 पेक्षा जास्त असेल, आणि
  • सदस्याकडे 5 वर्षांपेक्षा कमी सतत सेवा असेल

तर 10% TDS कापला जातो. जर तुमचे एकूण वार्षिक उत्पन्न मूळ सूट मर्यादेपेक्षा कमी असेल तर Form 15G (वरिष्ठ नागरिकांसाठी 15H) सादर करून TDS टाळता येतो.

EPF विरुद्ध EPS — दोन वेगळी खाती

तुमच्या 12% PF योगदानाचा संपूर्ण भाग EPF खात्यात जातो. नियोक्त्याचा 12% असा आहे: 8.33% EPS (कर्मचारी पेन्शन योजना) मध्ये आणि 3.67% EPF मध्ये.

EPFO युनिफाइड पोर्टलद्वारे ऑनलाइन दावा

सर्व EPF दावे unifiedportal-mem.epfindia.gov.in वर ऑनलाइन दाखल केले जाऊ शकतात जर तुमचा UAN सक्रिय असेल, आधार लिंक असेल आणि बँक खाते सत्यापित असेल. ऑनलाइन दावे सामान्यतः 3–7 कार्य दिवसांत निकाली काढले जातात.

सतत विचारले जाणारे प्रश्न

नोकरी करत असताना PF काढता येतो का?

तुम्ही रोजगाराच्या दरम्यान केवळ विशिष्ट उद्देशांसाठी (वैद्यकीय, गृहनिर्माण, विवाह/शिक्षण) आंशिक काढणी करू शकता. पूर्ण काढणीसाठी राजीनामा, निवृत्ती (58+) किंवा कायमचे अपंगत्व आवश्यक आहे. राजीनाम्यानंतर पूर्ण PF दावा करण्यासाठी 2 महिने प्रतीक्षा करावी लागते.

Form 19 आणि Form 31 मधील फरक काय आहे?

Form 19 नोकरी सोडल्यावर अंतिम निपटारा (पूर्ण PF काढणी) साठी आहे. Form 31 रोजगाराच्या दरम्यान आंशिक काढणीसाठी आहे. Form 10C EPS (पेन्शन) काढणी किंवा स्कीम सर्टिफिकेटसाठी आहे.

EPF काढणी सादर केल्यानंतर किती वेळ लागतो?

EPFO युनिफाइड पोर्टलद्वारे ऑनलाइन दावे सामान्यतः 3–7 कार्य दिवसांत निकाली काढले जातात. भौतिक दावे 2–4 आठवडे लागू शकतात.

EPF काढणी कर पात्र आहे का?

5 वर्षांच्या सतत सेवेनंतर EPF काढल्यास, रक्कम पूर्णपणे कर-मुक्त आहे. 5 वर्षांपूर्वी आणि ₹50,000 पेक्षा जास्त काढल्यास कलम 192A अंतर्गत 10% TDS कापला जातो.

Logic mapped to Finance Act 2026 and Section 139(1) View Editorial Policy

Last Fact-Checked: 2026-06-11 | Source: Income Tax Act, 1961